Największa Tajemnica Życia

JeremiaszP/ Marzec 27, 2017/ Książki/ 0 comments

Okładka książki

Tak sobie myślę: dużo ludzi, żyje z dnia na dzień, korzystając z nowinek techniki oraz nauki. Czasami spożywamy produkty, które są efektem inżynierii genetycznej. Zazwyczaj nie zdajemy sobie sprawy, że wydajne plony, immunologia i poszukiwania leków na specyficzne czynniki chorobotwórcze, opierają się na nauce takiej jak genetyka. Genetyka współczesna zrodziła się w ogromnych bólach – o czym zresztą przeczytacie w książce prof. Matthewa Cobba Największa tajemnica życia: jak rozszyfrowano kod genetyczny, którą wydało w Polsce wydawnictwo Prószyński i S-ka.

Matthew Cobb i jego dzieło „Tajemnica życia” w oryginale

DNA, czyli kwas dezoksyrybonukleinowy (lub współcześniej „deoksy”) to główny bohater książki Największa tajemnica życia. Okazuje się, że odkrycie struktury DNA oraz wynikające z tego konsekwencje, okupione zostało iście tytaniczną pracą. Dużo osób zna nazwiska prof. Cricka i Watsona, którzy pierwsi ukazali strukturę DNA w formie cząsteczki o strukturze helksu, jednak uczeni Ci stanęli „na plecach tytanów”, takich jak Rosalnd Franklin, która pierwsza odkryła periodyczną strukturę DNA za pomocą dyfrakcji promieni RTG.

Czymś, co wprawi w zdumienie czytelników książki Największa tajemnica życia, jest zazębianie się z biologią (w odniesieniu do genetyki) tak egzotycznych dziedzin, jak fizyka teoretyczna i matematyczna teoria informacji, łącznie z kryptologią a co za tym idzie – teorią liczb. Wielcy uczeni tacy jak Erwin Schrodinger (mechanika kwantowa), czy Claude Shannon (teoria informacji), a w końcu John von Neumann (i jego pojęcie entropii von Neumanna) odegrały zasadniczą rolę w poszukiwaniach sensu znaczeniowego DNA. Książka ukazuje właśnie, w jaki sposób pozornie odległe dziedziny wiedzy łączą siły. Swoją drogą „kodowanie” DNA polega właśnie na tym, czym zajmuje się kryptologia: na nieograniczonej praktycznie liczbie możliwości zakodowania sekwencji, a tym samym charakterystyki gatunku/osobnika.

Wizualizacja łańcucha DNA, wraz z parami aminokwasów.

Największa tajemnica życia ukazuje też, że genetyka to niezwykle prężna dziedzina wiedzy, której „macki” mają zasadniczy wpływ na takie zagadnienia, jak gospodarka i problem światowego wyżywienia (jak „zmusić” kukurydzę, aby z hektara plon był znacznie większy niż zwykle), medycyny (nowoczesna terapia genowa) oraz poszukiwaniu skutecznych białek pozwalających np. selektywnie atakować komórki rakowe.

Książka Największa tajemnica życia ukazuje burzliwą ewolucję genetyki: od zmarginalizowanej dziedziny, którą zajmowali się hobbystycznie nieliczni pokroju Gregora Mendela, po „być albo nie być” w postaci ogromnych laboratoriów badawczych, należących do międzynarodowych korporacji chemiczno-medycznych. Największa tajemnica życia jest przy tym książką, która, mimo iż porusza tak trudny temat, jak genetyka i dziedziczenia, jest napisana językiem bardzo przystępnym, wciąga przy tym czytelnika w świat chromosomów nieraz skuteczniej niż dobry thriller. Publikację mogę z czystym sumieniem polecić nie tylko osobom zafascynowanym biologią i naukami o życiu (studenci tych kierunków: Największa tajemnica życia to dla was lektura obowiązkowa!), ale historią nauki i ogólnie wszystkim czytelnikom ciekawym świata.